Welkom bij het Toonkunstkoor Breda, het meest ambitieuze koor van Breda!
Klik op onderstaand linkje voor meer informatie.
Menu
Het koor
Toonkunstkoor Breda is een zelfstandig, gemengd koor en een plaatselijke afdeling van de Vereniging Toonkunst Nederland (VTN). Wij bestaan sinds 1945 en tellen momenteel ongeveer 60 enthousiaste leden. Ons doel is het geven van uitvoeringen op het hoogst haalbare niveau. Het geeft ons veel plezier en voldoening te constateren dat wij daarin steeds weten te slagen. Wij streven naar minimaal twee uitvoeringen per jaar. Soms werken wij samen met andere koren en orkesten.
Verdere informatie leest u onder Algemeen of elders op onze website.
‘Wie niet van muziek houdt, verdient het niet een mens genoemd te worden;
wie er alleen maar van houdt, is pas een half mens;
wie zelf muziek maakt is werkelijk mens!’
Goethe
Algemeen
Hieronder treft u de meest algemene informatie over ons koor aan.
Bestuur
Sinds de ALV van april 2010 is de bestuurssamenstelling als volgt.
- Janke Bolt, voorzitter
- Adriaan Sebus, secretaris
- Hans Prins, penningmeester
- Hennie Beerens, ledensecretariaat
- Wieke Venema, bibliothecaris
- Erna Rasing, bestuurslid
Repetities
We repeteren ‘s maandags van 20:00 tot 22:15 uur in ‘Mariëndal’, Duivelsbruglaan 13 in Breda (Ginneken).
Komt u gerust eens kijken of een repetitie bijwonen.
Repertoire
We willen het publiek graag kennis laten maken met zowel bekende als minder bekende werken.
Een greep uit ons repertoire van de laatste jaren:
- Liszt: 'Weihnachtsoratorium'
- Schumann: 'Messe c-moll'
- Hidas: 'Requiem'
- Poulenc: 'Stabat Mater' & 'Gloria'
- Van Gulick: 'Requiem'
- Taneyev: 'Johannus van Damascus'
- Mozart: 'Requiem'
- Paul McCartney: 'Liverpool Oratorium'
- Tinel: 'Godelieve'
Het complete repertoire.
En verder...
We streven naar zowel plezier in het samen zingen als naar muzikale kwaliteit. De volgende punten spelen daarbij een belangrijke rol.
- Een zangpedagoog geeft regelmatig stemvorming tijdens de repetitie.
- Om de puntjes op de i te zetten organiseren we extra repetities of studiedagen.
- Indien nodig werken wij met cd’s om zelfstudie mogelijk te maken.
- Wij vragen projectzangers als een uit te voeren werk een grotere bezetting vereist dan ons koor kan bieden
- Ons ledenblad ‘Toonaliteiten’ verschijnt 4 maal per jaar.
Zin om mee te zingen?
Als u graag eens uw oor te luisteren wil leggen, neem dan gerust contact op met onze ledencontactpersoon, Els Hoornick, op 076-5012826 of 0622-323556. Of stuur een e-mailtje naar hoornick.cpj@ziggo.nl. U bent bij ons van harte welkom!
Ons koor financieel steunen ?
Wij doen geen afbreuk aan onze kwaliteitseisen. Het huren of aanschaffen van muziek, het organiseren van concerten en het inhuren van solisten en orkesten kost veel geld. Daarom doen wij een beroep op u om donateur te worden van het Toonkunstkoor Breda voor een bedrag naar keuze, met een minimum van € 16,- per jaar. Dit bedrag geeft recht op een gereserveerde plaats. Een bedrag vanaf € 50,- geeft recht op een gereserveerde plaats + één vrijkaartje per jaar.
Bank: ING 65 66 65 254
Lid worden
Lid worden
Kun je hóóg zingen?
Denk dan eens aan
zingen bij het
Toonkunstkoor Breda!
Wij zoeken enthousiaste
sopranen en tenoren.
Kennis van het notenschrift is belangrijk,
maar een goede stem is doorslaggevend.
Van onze zangers verwachten wij
inzet en enige zelfstudie.
Repetitie
Elke maandag repeteren wij van 20:00 uur tot 22:15 uur
in “Mariëndal” aan de Duivelsbruglaan 13 te Breda (Ginneken).
Informatie
Maandelijkse contributie: € 20,-
Voor meer informatie en het bijwonen van koorrepetities
kunt u contact opnemen met onze ledensecretaris, Hennie Beerens,
op 06-40145921.
Kom eens vrijblijvend kijken en de sfeer proeven!
Projectzangers gevraagd!
Bent u de projectzanger of -zangeres die wij zoeken?
Toonkunst pakt opnieuw uit met een drietal bijzonder boeiende en groots opgezette projecten!
Minder bekende, maar zeer betoverende, Nederlandstalige oratoria van de befaamde Belgische componist Edgar Tinel (1854 – 1912).
Elk van de volgende oratoria duurt circa 2½ uur en zal in het betreffende jaar minimaal 3 maal uitgevoerd worden door een projectkoor van minstens 200 vocalisten:
- 2009 – H. Godelieve
- 2010 – H. Catharina
- 2012 – St. Franciscus
Tijdens de uitvoeringen zullen ook cd-opnames worden gemaakt.
Deze megaprojecten zijn een Nederlands-Belgisch samenwerkingsverband tussen:
- Paul van Gulick
- Princenhage’s Mannenkoor Breda
- Jeroen Bosch Koor Den Bosch
- Kamerkoor BonTon
- Toonkunstkoor Breda
- Tinelvereniging (België)
- Tinelmuseum (België)
Wilt u de uitdaging aangaan om als projectzanger(es) ons koor te versterken? Neemt u dan contact op met onze ledensecretaris, Hennie Beerens, op 06-40145921.
Kosten (inclusief bladmuziek te leen) voor deelname aan het project Godelieve in 2009-2010:
€ 25,- per maand.
Meer achtergrondinformatie over het project en over Tinel vindt u onder www.tinelconcerten.eu en Toonaliteiten.
Leden
Waarom zingen mensen in het Toonkunstkoor Breda?
Ze zeggen het zelf als volgt:
“Op zeker moment zocht ik naar een andere vorm van vrije expressie dan toneelspelen, wat ik al jaren heb gedaan in Breda. De eerste keer dat ik een repetitie van het Toonkunstkoor bijwoonde, voelde ik me al thuis en dat is zo gebleven.”
Tineke (alt)
“Een Toonkunstkoor moet zorgen een bepaald niveau te hebben en te houden. Ik vind het wel belangrijk op een serieuze manier bezig te zijn met mijn hobby. Ik vind het goed om een wat langere tijd bezig te zijn met het instuderen van een werk. De manier waarop dat bij dit koor gebeurt vind ik degelijk. Dit koor heeft ook een bepaalde meerwaarde voor mij, omdat de dirigent er eentje is van denken en doen. Hij gaat vrij uitgebreid in op wat wij aan het doen zijn en plaatst het werk in een bredere (maatschappelijke) context. Daardoor wordt mijn inzicht verdiept, ook al gaat het om een werk dat ik eerder heb ingestudeerd.”
Joyce (alt)
“Ik zing graag in een koor waar serieus op een goed amateurniveau gewerkt wordt. Het moet voor mij wel een uitdaging zijn. En dat biedt mij het Toonkunstkoor. Wij hebben een goede vakdirigent die ons koor inspirerend leidt.”
Kees (bas)
“Ik was op zoek naar een koor in de regio Breda, dat streeft naar het hoogst haalbare amateurniveau. Ik had al een aantal koren bekeken, maar had nog geen 'match' gevonden. Ik reageerde op een oproep voor projectzangers voor het Tinel-project en kwam luisteren tijdens een repetitie. De werkwijze van de dirigent en de klank van de verschillende stemmen overtuigden mij dat ik bij dit koor aan het juiste adres was.”
Adriaan (bariton)
“Ik voelde me al na korte tijd verbonden met het koor. Door de repertoirekeuze maak ik kennis met voor mij nieuwe muziek. Ik vind het er gezellig en tref er veel aardige mensen, die net als ik bereid zijn om extra vrije tijd in hun koor te steken.”
Sylvia (sopraan)
Contact
U kunt in contact komen met Toonkunstkoor Breda als volgt.
| Voorzitter |
|
Janke Bolt |
|
|
|
076-5600632 |
| Secretaris |
|
Adriaan Sebus |
|
info@toonkunstkoorbreda.nl |
|
06-51784318 |
| Penningmeester |
|
Hans Prins |
|
|
|
06-44138487 |
| Ledensecretariaat |
|
Hennie Beerens |
|
|
|
06-40145921 |
Concerten
Ons koor treedt circa twee keer per jaar op. Onderstaand treft u een overzicht aan van onze concerten sinds 2003. Met onze concerten trekken wij volle kerken en zalen.
Met onze concerten trekken we volle kerken en zalen.
We werken regelmatig samen met andere muziekgezelschappen uit Breda en omstreken.
Een overzicht van onze concerten vanaf 2003:
|
| 17.10.10 | Breda, Protestantse Laurentiuskerk, Ginneken |
|
Barokconcert met werken van Bach, Bononcini en Buxtehude |
|
|
| 04.06.10 | Breda, Grote Kerk |
|
Uitvoering 'Heilige Godelieve' van Edgar Tinel |
|
|
| 28.05.10 | Gorinchem, Grote Kerk |
|
Uitvoering 'Heilige Godelieve' van Edgar Tinel |
|
|
| 12.12.09 | Breda, Protestantse Laurentiuskerk, Ginneken |
|
Kerstconcert met o.a. The Holy Child van Horatio Parker |
|
|
| 19.04.09 | Breda, Protestantse Laurentiuskerk, Ginneken |
|
Voorjaarsconcert met o.a. Liebeslieder opus 52 en Neue Liebeslieder opus 65 van Johannes Brahms |
|
|
| 09.11.08 | Breda, Protestantse Laurentiuskerk, Ginneken |
|
Herfstconcert met o.a. Liebeslieder Walzer opus 52 van Brahms en liederen van Van Gulick op teksten van Rilke |
|
|
| 26.04.08 | Breda, Protestantse Laurentiuskerk, Ginneken |
|
Lenteconcert met delen uit het oratorium 'Heilige Godelieve' van Edgar Tinel |
|
|
| 06.10.07 | Breda, Protestantse Laurentiuskerk, Ginneken |
|
Oost-Europees concert met 'Josué' van Moessorgski, 'Festival Cantata' van Tsjaikovski en de 'Missa Brevis' van Kodály |
|
|
| 19.11.06 | Breda, Sacramentskerk |
|
Herfstconcert met 'Stopping to Take Notes' van Stoop, 'Pietà' van Van Gulick en het 'Requiem' van Duruflé |
|
| 22.04.06 | Breda, Sacramentskerk |
|
Voorjaarsconcert met de 'Messe Solenelle' van Louis Vierne. |
|
| 26.11.05 | Breda, Antoniuskerk |
|
Het eerste deel van het 'Christusoratorium' van Franz Liszt en de 'Mis in c klein' van Robert Schumann. |
|
| 24.04.05 | Waspik |
|
'Requiem' (1956) Frigyes Hidas |
|
| 23.04.05 | Breda, Grote Kerk |
|
id. |
|
| 22.04.05 | Geertruidenberg |
|
id. |
|
| 14.11.04 | Breda, Martinuskerk |
|
'Gloria' en 'Stabat Mater' van Poulenc en 'Requiem' van Van Gulick |
|
| 13.11.04 | Den Haag |
|
id. |
|
| 12.11.04 | Den Bosch |
|
id. |
|
| 17.10.04 | Breda, Grote Kerk |
|
'Gloria' van F.Poulenc |
| (Concert voor de Stichting vrienden van de Grote Kerk) |
|
| 19.12.03 | Breda, Antoniuskerk |
|
Kerstconcert, in samenwerking met het Stadspastoraat |
|
| 04.10.03 | Breda, Grote Kerk |
|
Krasnoyarsk-project: 'Requiem' van Mozart en 'Cantate Johannes van Damascus' van Taneyev |
|
| 03.10.03 | Breda, Grote Kerk |
|
id. |
|
| 01.10.03 | Den Bosch |
|
id. |
|
| 30.09.03 | Den Haag, Grote Kerk |
|
id. |
|
| 28.06.03 | Breda, Spanjaardsgat |
|
KMA Jubileumconcert: werken van S.Prokofjev, P. Tsjaikovski en Ed.Elgar |
|
Het complete repertoire.
Repertoire
Het volledige repertoire van het Toonkunstkoor Breda:
o.l.v. Phons Dusch 1945-1968, Jo Ivens 1968-1995, Paul van Gulick vanaf 1995
Het repertoire bestaat uit 110 werken van 61 verschillende componisten. Totaal aantal uitvoeringen: 152.
|
H. Andriessen
|
Magnificat
|
1982
|
|
J.S. Bach
|
| Cant. 57 Selig ist der Mann |
1946-55 |
| Cant. 78 Jesu, der Du meine Seele |
1973 |
| Cant. 140 Wachet Auf / Choral Zion hör |
1968-82 |
| Cant. 147 Wohl mir, das ich Jesum habe |
1968-82 |
| Jesu meine Freude |
2010 |
| Ich leb indess in dir vergnueget |
2010 |
| Wer da glaubet |
2010 |
| Johannes Passion |
1947-57-79-83-84-85-91-95 |
| Matthäus Passion |
1949-50-51-52-53-54-55-56-57 |
| Magnificat |
1975 |
| Weihnachtsoratorium |
1949-51 |
|
L. van Beethoven
|
Chorfantasie
Meeresstille und Glückliche Fahrt
|
1980
1976
|
|
G.B. Bononcini
|
When Saul was King
|
1998-2010
|
| A. Borodin |
Le Prince Igor
Polowetzer Tänze
|
1961
1966 2000
|
|
J. Brahms
|
Ein Deutches Requiem
Geistliches Lied
Liebeslieder
Schicksalslied
Liebeslieder opus 52
Neue Liebeslieder opus 65 |
1948-55-70-86
1981-82
1996
1976
2008-09
2009
|
|
B. Britten
|
Saint Nicolas Cantate
|
1967
|
|
A. Bruckner
|
Te Deum
|
1957-64-76
|
|
D. Buxtehude
|
Magnificat
Befiehl dem Engel, dass er komm |
1967
2010
|
|
M.A. Charpentier
|
Te Deum
|
1973
|
|
C. Debussy
|
L' Enfant Prodigue
La Demoiselle Elue |
1951
1957
|
|
L.N. Clérambault
|
Hodie Christus natus est
|
2003
|
|
M. Duruflé
|
Requiem
|
2006
|
| A. Dvořák |
Requiem
Stabat Mater
Te Deum
Diverse liederen
|
1963-77
1984
1982
2008
|
|
E. Elgar
|
The Musicmakers
Songs of the Bavarian Highlands
|
1988
1996
|
|
M. de Falla
|
La Vida Breve
Dansen uit La Vida Breve
|
1952
1966
|
|
G. Fauré
|
Cantique de Jean Racine
|
1981-82
|
|
C. Franck
|
Psalm
|
1981-82
|
|
G. Gershwin
|
Porgy and Bess
|
1966
|
|
P. van Gulick
|
Pietà
Paradiso (2 delen)
Requiem
Liederen op teksten van RM Rilke
|
2001-06
2002
2004
2008
|
|
G.F. Händel
|
Dettinger Te Deum
Ode on St. Cecilia's Day
Samson
The Messiah
Johannespassion
|
1985
1988
1995
1960-78-93
2002
|
|
J. Haydn
|
Die Jahreszeiten
Die Schöpfung
Stabat Mater
Theresienmesse
|
1958-64-71-79-88
1974-76-83
1994
1992
|
|
F. Hidas
|
Requiem
|
2005
|
|
A. Honegger
|
Le Roi David
Nicolas de Flue
Une Cantate de Noël
|
1951-62-80
1959
1999
|
|
Z. Kodály
|
Psalmus Hungaricus
Missa Brevis
|
1969
2007
|
|
L.E. Larsson
|
Der Gott in Verkleidung
|
1959
|
|
F. Liszt
|
Avé Maria
Via Crucis
Oratorium Christus, deel 1, In Nativitate Domini
|
1999 2000
1999 2000
2005
|
| P. McCartney / C. Davis |
Liverpool Oratorio |
1997 |
|
F. Mendelssohn-Bartholdy
|
Hör' mein Bitten, Herr
Elias
|
1981
2000
|
|
M. Moessorgski
|
Josué
|
2007
|
|
W.A. Mozart
|
Alma Dei Creatoris
Avé Verum
Davidde Penitente
Grote Mis in c mineur
Requiem in d-moll
Te Deum
Vesperae Solennes de Confessore
|
1981
1981
1957
2001
1973-94-2003
2001
1968-80
|
|
G. Müller
|
Weihnachtsoratorium
|
2003
|
|
C. Orff
|
Carmina Burana
|
1952-62-90-92
|
|
H. Parker
|
The Holy Child, Opus 37
|
2009
|
|
G.B. Pergolesi
|
Laudate Pueri
|
1970
|
|
G. Pierné
|
L'An Mil
|
1946
|
|
F. Poulenc
|
Gloria
Stabat Mater
|
1967-74-2004
2004
|
|
S. Prokofjev
|
Alexander Nevsky, delen 4 en 7
|
2003
|
|
G. Puccini
|
Messa di Gloria
Kyrie uit Messa di Gloria
|
1982
2003
|
|
H. Purcell
|
Come Ye Sons of Art
|
1958-92
|
|
J. Rheinberger
|
Stabat Mater
|
2002 |
|
N. Rimsky-Korsakov
|
Légende de la ville invisible Kitej
|
1954
|
|
G. Rossini
|
Stabat Mater
|
1963-64-72-76
|
|
J. Rutter
|
Requiem
|
1998
|
|
J.J. Ryba
|
Missa pastoralis Bohemica
|
1999
|
|
C. Saint-Saëns
|
Samson et Dalila
Oratorio de Noël
Delen uit Oratorio de Noël
|
1947
2002
2003
|
|
F. Schubert
|
Kyrie uit de Mis in G-Dur
Messe in Es-Dur
Missa Solemnis in As-Dur
|
1981
1985
1969
|
|
R. Schumann
|
Messe c-moll op. 147
|
2005
|
|
H. Stoop
|
Stopping to Take Notes
|
2006
|
|
H. Strategier
|
Te Deum
|
1975
|
|
C. Taneyev
|
Johannes van Damascus
|
2003
|
|
E. Tinel
|
Delen uit H. Godelieve
Heilige Godelieve
|
2008
2009-10
|
|
P.I. Tsjaikovski
|
Koor uit Ouverture 1812
Cantata dedicated to the opening of the Moscow polytechnical exhibition
|
2003
2007
|
|
M. Tippet
|
A Child of Our Time
|
1972
|
|
R. Vaughan Williams
|
Five Mystical Songs
|
1975-82
|
|
L. Toebosch
|
Da Pacem Domine
|
2003
|
|
G. Verdi
|
Messa da Requiem
Stabat Mater
|
1953-58-65-81-98
1969-86
|
|
L. Vierne
|
Messe Solennelle
|
2006
|
|
A. Vivaldi
|
Gloria
|
1968-92-2002
|
|
E. Wolf-Ferrari
|
La Vita Nuova
|
1946
|
Toonaliteiten
Vier keer per jaar komt het ledenblad Toonaliteiten uit.
Delen uit een recent nummer treft u hieronder aan:
- Drieluik over Edgar Tinel en het Tinelproject door Jan Hagemans
- Hilde Ram, dichteres van Godelieve, 1858-1901 door Ineke van Leest
Drieluik over Edgar Tinel en het Tinelproject
door Jan Hagemans, Princenhage's Mannenkoor
DEEL 1
Met het uitbrengen van een toost door onze dirigent- en initiatiefnemer Paul van Gulick en afgevaardigden van het Residentiekoor, Kamerkoor BonTon, Jeroen Boschkoor, Toonkunstkoor Breda en het Princenhage's Mannenkoor, alsmede leden van het bestuur Tinel-museum werd op zaterdag, 17 maart 2007 in het geboortehuis van de componist Edgar Tinel in Sinaai-Waas (België) het startsein gegeven voor een concertreeks in de jaren 2008 tot en met 2012.

Edgar Tinel, die op 27 maart 1854 in Sinaai-Waas werd geboren overleed op 28 oktober 1912 in Brussel. Na zijn studie aan het Koninklijk Conservatorium van Brussel begon hij composities te schrijven en reeds in 1877 ontving hij de Belgische Prix de Rome voor zijn cantate Klokke Roeland. Hij werd directeur van het Instituut voor religieuze muziek van Mechelen, het latere Lemmensinstituut - waar het Princenhage's Mannenkoor nog in 1992 aan het Brabant Korenfestival deelnam - en professor-directeur aan het Conservatorium van Brussel.
Nadat onze dirigent Paul ven Gulick enige uitleg over het idee en ontstaan van dit Tinel-project had gegeven en waarbij ook Jo de Vos als mede-initiatiefnemer van het Belgische Tinel-comité enige verduidelijking gaf, werd de volgende planning gemaakt.
De gezamenlijke koren gaan in 2008 de opera Godelieve, op.43 uitvoeren, in 2010 de opera Katharina, op. 44 en in 2012 als we het overlijden na 100 jaar van de componist herdenken het oratorio St. Franciscus, op.36. Daar tussendoor zullen nog vele andere werken van de componist worden ingestudeerd en op verschillende plaatsen in Nederland en België worden uitgevoerd. Het is de bedoeling dat van al deze werken opnamen voor CD worden gemaakt.
Voor de gehele organisatie zal een bestuur worden samengesteld (uit bestuurlijke en juridische kringen) en een zestal commissies (door de deelnemende koren) om het gehele plan verder uit te werken. Zeer waarschijnlijk zal een professioneel orkest uit Oekraïne ons begeleiden.
In de volgende edities van Composities houden wij U over de ontwikkelingen van dit nieuwe concertproject en de achtergronden van deze Belgische componist Edgar Tinel op de hoogte.
DEEL 2
In deze tweede, maar ook in de derde editie, wil ik de biografie van de componist Edgar Tinel, de Belgen noemen het zijn levenslijn, nader toelichten. Het wordt te veel om alles in één keer te doen.
Toen Emanuel Huijskens en ik op zaterdag, 17 maart 2007 in het geboortehuis van Tinel waren, troffen wij in een van de vertrekken op de eerste verdieping, de volgende informatie die wij jullie niet willen onthouden.
Vanaf 1992 is de gehele bovenverdieping van het indrukkend huis als museum ingericht en iedere laatste zondag van de maand wordt het voor bezoekers opengesteld. Via de beheerder en voorzitter van het
Tinelcomité Jef Blommaert is verdere informatie op te vragen. Telefoon 03.772.35.48
Edgar Tinel werd op 27 maart 1854 in Sinaai-Waas geboren. Het was het tweede kind van Pieter-Franciscus (onderwijzer en organist) en Katarina Wagemans. Als klein kind toonde hij al vlug grote belangstelling voor de muziek. Amper zeven jaar oud ging hij dan ook twee maal per week te voet van Sinaai naar Eksaarde om daar pianoles te krijgen van vaders vriend Ferdinand van Durme.
Hij had aanleg en daarom stuurde zijn vader hem twee jaar later met zijn broer Oscar naar het Conservatorium van Brussel. Daar kreeg hij van de portier te horen, dat er voor "boerkes" in "zijn" conservatorium geen plaats was. Vader Tinel laat het er niet bij zitten en dringt er bij de directeur Fétis erop aan hem aan te nemen. Edgar moet wel op een stapel boeken op de pianokruk gaan zitten om op de hoogte van het toetsenbord te komen en hij wordt daarna door Fétis met open armen ontvangen. Na enkele jaren kan de jonge musicus meer en meer voor zichzelf zorgen. Hij geeft privé-lessen en wordt lid van verschillen koren. Als gevierd pianovirtuoos treedt hij op in België en in het buitenland. In 1871 ontvangt hij een eerste prijs voor theoretische harmonie en twee jaar later de erepalm voor klavierspel. Zijn eerste gecatalogeerd werk toondicht hij in Sinaai op het eind van een mooie septemberdag in 1874. Het is een lied vol nostalgie "Qu'íls sont tristes ces jours d'automne".
In augustus 1875 schrijft hij zijn "Loverkens" (opus 14) en het is een liedcyclus van veertien oude Vlaamse liefdesliederen. Op een gedrukte partituur schrijft hij: "Deze krans van liederen werd getoondicht in de beste kamer van het woonhuis van de gemeenteschool in Sinaai, binst het octaaf van O.L.Vrouw Half Oest."
Nadat zijn vader in 1876 is overleden, trouwt hij in 1877 met Emma Coeckelbergh, een jonge dichteres uit Sint-Niklaas. Ondertussen is Edgar Tinel gelauwerd en had hij de Prijs van Rome gewonnen voor zijn compositie "Klokke Roeland". In dit werk, op tekst van Julius Sabbe verhaalt hij muzikaal een deel van de Guldensporenslag. De dan 23-jarige Tinel behaalt een internationaal hoog geschatte prijs.
Edgar Tinel treedt nu hoe langer hoe minder op als pianist, want het componeren eist meer en meer tijd. Hij put uit zijn echt Vlaams gevoel om op tekst van Jan Frans Willems, Pol de Mont, Rodenbach en Hugo Verriest liederen te toondichten. Zo schrijft hij zijn "drie ridders" opus 19 in 1878.
Hij wordt lid van het Davidsfonds, van de kunstkring "Met Tijd en Vlijt" en daarvan willen we heel uitdrukkelijk zijn opus 19, "de drie ridders" en opus 20, "Kollebloemen" uit 1879 vermelden. In dit laatste werk, dat op tekst van Pol de Mont is geschreven, kondigt hij op muzikale wijze het naderende onheil van de Eerste Wereldoorlog aan. Een suggestie voor de jaarlijkse Vredesconcerten in de Westhoek van België.
DEEL 3
Met deze derde editie wil ik de biografie, onze zuidenburen noemen het een levenslijn, van Edgar Tinel verder afmaken. In de vorige Compositie beschreef ik de periode van 1854 tot 1879 en dan nu de tijd van 1880 tot zijn dood op 28 oktober 1912.
Tinel had vele vrienden, maar het merkwaardigst is waarschijnlijk zijn samenwerking met Guido Gezelle. In zijn bundel "Kleengedichtjes" schreef Gezelle:
|
|
Hebt gij Tinel
Edgar Tinel gezien
gezien, gehoord, gesproken ?
en heeft hij U
dat overstoflijk brood
van zang en spel gebroken
op zijn clavier ?
bij felle meesterstreken
schier levend doen
zijn woord, zijn hert, zijn' ziel
en zijn gedacht uitspreken ?
Hebt gij Tinel
Edgar Tinel gezien
gezien en hem verstanden
en zijt gij niet
meer mensch weêr opgestaan,
van onder zijne handen ?
vereert ze dan,
vereert de kunst in hem,
de Godlijke, en buigt neder
voor God, dien al
dat kunst of kunstenaar is
terugbeeldt en geeft weder
Guido Gezelle (17.04.1884)
|
Gezelle en Tinel waren trouwens hele goede vrienden. Niet alleen was de koppigheid van beide kunstenaars een bindmiddel, maar ook hun diepreligieuze instelling en hun voorkeur voor een goed glas. Uit hun samenwerking zijn de "Zes geestelijke gezangen"(opus 33), Zes Marialiederen (opus 34) en Vier Adventsliederen (opus 35) ontstaan.
In 1881, tevens het jaar dat zijn moeder overlijdt, wordt Tinel benoemd tot directeur van het Lemmensinstituut in Mechelen, een functie die hij blijft uitoefenen tot in 1909. Dat is een van de voornaamste redenen (samen met zijn diepe religiositeit) die hem ertoe gebracht hebben om voortaan vooral religieuze muziek te componeren. We vermelden dan zijn "Sonate voor Orgel"(opus 29), "Drie motetten voor O.L.Vrouw" (opus 31), "Mis voor O.L. Vrouw van Lourdes" (Opus 41), drie Psalmen (opus 27, 39 en 47) en twee Te Deums (opus 26 en 46).
"Le Cle Psalm" opus 47, bij ons beter bekend als "Psalm 150" zal het Princenhage's Mannenkoor op zondag 7 oktober a.s. in de Sacramentskerk van Breda voor het eerst uitvoeren.
In zijn religieusmuzikale bewogenheid sluit Tinel aan bij het "Caecilianismus", een katholieke hervormingsbeweging die de kerkelijke muziek wou vernieuwen. In al mijn muzikaal kunnen blijft hij in hart en nieren nog Sinaainaar. Hij zelf schreef: "Mooier dan alle muziek, mooier dan de negende Symfonie van Beethoven zijn de klokken van Sinaai."
Wellicht is Tinel het meest bekend omwille van zijn oratoria "Franciscus" (1888, opus 36), "Godelieve" (1897, opus 43) en "Katharina" (1908, opus 44), de drie grote werken die het Princenhage's Mannenkoor samen met de andere drie gemengde koren en deelnemers aan dit Tinel-project in de komende jaren gaan uitvoeren. Tinel schatte "Katharina" zelf als het hoogste in. Katharina lag hem als personage het nauwst aan het hart. Hij verklaarde daarover op een viering in Sinaai: "Katharina is om te beginnen de patroonheilige van de kerk van Sinaai en Katharine is ook de naam van mijn moeder."
Meest bekend is zijn Franciscus. Tijdens zijn leven werd het meer dan 1000 keren uitgevoerd, in bijna geheel Europa én in de Verenigde Staten van Amerika. Het behoorde tot het vaste repertorium van de meeste grote West-Europese ensembles.
Een dikwijls onderschat deel van zijn creatief werk zijn de 15 bundels liederen voor solist en piano, op tekst van zowel Vlaamse als Duitse en Franse schrijvers. Hier herkennen we duidelijk die Latijnse en Germaanse elementen waarmee Tinel zijn eigen kunnen heeft uitgebouwd. Hier ook valt op hoe Tinel zijn plaats inneemt in de internationale muzikale tendensen van zijn tijd.
Tinel bleef graag naar Sinaai komen. In Sinaai vond hij de rust en de kalmte die hij in de drukke grootstad zo miste. Dan verbleef hij gewoonlijk bij zijn zus Marie, die een bloemisterij had dicht bij het station "Mille Pommes". Als beroemd componist, met die typische artiestenkop met daarop die hoge hoed, was hij een opvallend figuur. Zeker als hij over de Dries naar de mis wandelde. Hij speelde dan zo vol overtuiging orgel, dat de blaasbalgtrapper zich misrekende. Tinel was nog niet klaar met de Gloria en was kwaad zoals Tinel kwaad kon zijn. Waarop de beduusde man antwoordde: "Maar mijnheer, ik weet toch hoeveel wind er in de Gloria gaat!"
De officiële erkenning van zijn kunnen was ondertussen niet achterwege gebleven. In 1889 was hij benoemd tot inspecteur van de Muziekscholen in Vlaanderen. Vanaf 1896 gaf hij les in het conservatorium in Brussel. In 1909 volgt hij op dit conservatorium, Gevaert op als directeur en dat was de hoogste erkenning die hem in België kon te beurt vallen.
En Sinaai zet Tinel in de bloemetjes. Op 20 mei 1909 wordt Tinel met klokkengelui, kanonschoten en geweersalvo's ingehaald. Elk huis is bevlagd, de bomen zijn versierd en meer dan 75 muziekgezelschappen en zangverenigingen komen in Sinaai samen. Hij wordt in dat jaar ook benoemd tot Doctor honoris causa van de Katholieke Universiteit te Leuven en in 1910 Kapelmeester van de Koning.
Maar bij al die huldigingen denkt hij steeds terug aan zijn geboortedorp, en Sinaai denkt aan hem. De gemeenteraad beslist de marmeren buste van Tinel, gebeeldhouwd door Arsene Matton, aan te kopen en te plaatsen in de raadszaal van het gemeentehuis. De buste staat nu, bruin gerookt door de sigaren van de vroede vaderen van het gemeentehuis, in het Tinelmuseum. In de toenemende, bijna wurgende drukte van zijn artiestenleven verlangt hij meer en meer naar Sinaai. Als hij maar kan, komt hij er uitblazen in het huis van zijn zus, bij het station.
Wegens tijdgebrek kan hij niet meer componeren en voelt zich ontworteld; "Da'k maar koster te Sinaai geworden was", zucht hij. In een brief van 1 oktober 1911 vraagt hij aan de Burgemeester toestemming om enkele dennen te mogen planten rond het stukje grond naast de kerk waar hij wou begraven worden. Tinel heeft inderdaad zijn dood voelen aankomen, want op 28 oktober 1912 overlijdt hij in Brussel. Drie dagen later wordt hij op 31 oktober 1912 in Sinaai begraven.
Jan Hagemans, Princenhage's Mannenkoor
Hilde Ram, dichteres van Godelieve, 1858-1901
door Ineke van Leest

Na het succes van "Fransiscus" dacht Tinel al snel aan een tweede groot muziekwerk. De kritiek had hem "een verkapt
opera-schrijver" genoemd, daarom wilde hij meer voor toneel schrijven.
Hij wendde zich voor de tekst tot Hilda Ram, een Antwerpse dichteres. Begonnen als onderwijzeres studeerde zij later moderne talen en Latijn. "Haar frisse idyllische poëzie was door haar eenvoud en gemoedelijkheid ook genietbaar voor de gewone volksmens." (1)
In 1889 kreeg zij voor "Gedichten" de vijfjaarlijkse Staatsprijs voor poëzie.
In 1888 ( 1896?) begon zij aan de opdracht het leven van "Sinte Godelieve" in dichtvorm te bewerken, als libretto voor een zangspel. Het jaar daarop was het al af. "...maar toen wachtte haar een wrevelige
ontgoocheling. Tinel was er niet mede tevreden. De dichteres had aan haar werk den vorm gegeven van oratorio, in den aard van Fransiscus en de komponist verlangde iets grootscher, een echt theaterstuk. Het
gedicht moest dus heelemaal herwerkt. De misnoegdheid der librettiste werd nog grooter, toen de eerste uitvoering van het muziekdrama te Brussel plaats had in 1897 met den vertaalden Franschen tekst.
Onmiddellijk deed zij haar oorspronkelijk Vlaamsche werk te Antwerpen drukken bij J. Boucherij, onder den titel : < Sinte Godelieve, muziekdrama in vier bedrijven en zes tafereelen >. Hetzelfde jaar
werd het werk met den oorspronkelijken tekst te Leuven prachtig uitgevoerd, terwijl de dichteres, helaas, den dood afwachtende, op het ziekbed lag uitgestrekt.
De kritiek waaide vinnig rond dit grootsche gewrocht van den genialen komponist: zelfs in katholieke bladen hekelde men streng de levenloosheid van het opstel, dat alleen door de rijkdommen der muziek werd
recht gehouden. Hierin heeft de bedilzucht veel overdreven, want zoo Hilda Ram zich beter te huis gevoelde in het fijn en omstandig beschrijven van een burgerfamilie, toch heeft zij in < Godelieve >
een trouwe schildering neergepend van de karakters en wist zij op eenvoudige wijze treffende toestanden te verwekken.
Dat < Godelieve > slechts uit- en niet opgevoerd is geworden, heeft meer geschaad aan de dichteres, dan aan den komponist, vermits gansch de handeling van het letterkundig drama verloren ging, zoodat
al de eer naar den komponist ging terwijl de dichteres het erg op de kneukels kreeg. Het nageslacht zal er wellicht, anders over oordeelen." (2)
1. http://users.telenet.be/louis.jacobs/Ram.html
2. Lodewijk Scheltjens: Beroemde Mannen uit het Waasland, Edgar Tinel, Antwerpen 1926
Ineke van Leest
Het Toonkunstkoor Breda zoekt nog enthousiaste projectzangers voor het Tinelproject.
Nieuwsarchief
Oost-Europees concert
Zaterdagavond 6 oktober gaven wij ons Oost-Europees concert in de Laurentiuskerk in het Ginneken. Lees de recensie uit BN/De Stem.
Herfstconcert
Zondag 19 november 2006 gaven wij ons herfstconcert in de Sacramentskerk. Lees de recensie uit BN DeStem.
Herfstconcert
Graag willen wij uw aandacht vestigen op het herfstconcert dat op 19 november plaats zal vinden in Breda. Meer informatie vindt u in de agenda.
Voorjaarsconcert
Zaterdag 22 april 2006 vond de uitvoering plaats van ons Voorjaarsconcert in de Sacramentskerk in Breda. Uitgevoerd werden daar:
- door het Toonkunstkoor Breda: de Messe Solennelle voor koor en orgel van Louis Vierne (1870 – 1937), waarbij de orgelpartij in handen was van de organiste van de Sacramentskerk, mevrouw Jelena Bazova
- door Lieke Beens, fluit en Ad Vergouwen, piano: de sonate voor fluit en piano van Francis Poulenc
- door Els van Wayenburg: twee delen uit het Stabat Mater van Paul van Gulick
- door het Residentiekoor: enkele Engelse Anthems
Overlijden Geert Maatman
Op donderdag 5 januari is ons zeer gewaardeerde lid Geert Maatman overleden. Al vanaf 1978 was hij lid van Toonkunst en heeft jaren met een bijzondere trouw de repetities bijgewoond. Het koor had een belangrijke plaats in zijn hart. De laatste jaren heeft ook intensief in het bestuur mee gewerkt bij de organisatie van de concerten. Hij was tevens de intermediair tussen Toonkunst Breda en de Maatschappij tot bevordering van Toonkunst. We zullen hem bij de bassen bijzonder missen. Klikken voor de volledige tekst van het In Memoriam.
Diploma Els van Wayenburg
Op 26 november 2005 heeft Els van Wayenburg haar diploma D-bijzonder Klassieke Zang gehaald. Verschillende leden waren bij het afleggen van haar proeve van bekwaamheid aanwezig. Het doet ons groot plezier dat zij nu als ‘professionele kracht’ de sopranen in het koor zal blijven versterken! Hopenlijk zullen we in de toekomst ook vaker van haar solistische kwaliteiten gebruik kunnen maken.
Jubileum!
Zaterdag 8 oktober is de dag dat het Toonkunstkoor 60 jaar bestaat. We zijn in Breda direct na de oorlog opgericht om het nieuwe na-oorlogse elan ook een culturele tint te geven. Mogen we zeggen dat zulks aardig gelukt is ??
De feestcommissie heeft zich al geruime tijd met deze mijlpaal beziggehouden. We vieren deze bijzondere avond met een gezamenlijke bijeenkomst, waar een feestmaal vergezeld zal gaan van muzikale, culturele bijdragen van de leden.
";
Recensies
Recensie uit BN/DeStem van dinsdag 21 november 2006
Uit het persbericht van het concert van 26 november 2005 : Nieuw Ginneken
Recensies
Recensie uit BN/DeStem van maandag 28 november 2005
Spanjaardsgat-concerten
Het Toonkunstkoor Breda trad, samen met andere muziekgezelschappen uit Breda, op tijdens het feest ter gelegenheid van het 175-jarig bestaan van de Koninklijke Militaire Academie in Breda. Een enthousiaste reactie:
"Het was een geweldige ervaring om op zaterdag 28 en zondag 29 juni op een ponton te staan voor de historische wallen van het Kasteel van Breda en over het Spanjaardsgat te zingen, aangehoord en aangemoedigd door duizenden mensen en gezegend door prachtig zomerweer.
Paul had van twee muziekgezelschappen en van twee koren, aangevuld met een enthousiaste damesgroep, een muzikale eenheid weten te vormen die klonk als een klok.
Echte klokken waren er ook: stadsbeiaardier Jacques Maassen speelde voor de gelegenheid op een reizende beiaard en de klokken van de toren van de Grote Kerk luidden ook een toontje mee. Gele rijders lieten kanonnen bulderen en zo werd de: "Ouverture 1812" van Tsjaikovski een groots spektakel. De twee stukken uit Prokofjev's :"Alexander Nevski" die we voorafgaand zongen waren voor ons muzikaal meer een uitdaging. Het publiek kon de eerste avond tot slot tweemaal massaal meegalmen met "Land of Hope and Glory" en gingen vervolgens helemaal uit z'n dak. De tweede avond zorgde "de Paarse Heide", oftewel het Bredase Volkslied, nog voor extra effect. Een paar van de tallooze bootjes die in het water voor het ponton dreven sloegen van enthousiasme zelfs om.
Het was heerlijk om als Toonkunstkoor aan dit evenement te kunnen meedoen. De gouverneur van de KMA wil hier een jaarlijks terugkerend evenement van maken, dus, wie weet: volgend jaar weer ?"
Krasnoyarsk - Concerten - oktober 2003
Het was druk op 's-Heeren wegen, in de week van Rusland-Nederland.
In groten getale togen vier Nederlandse koren + 50 musici uit Krasnoyarsk (Siberië) naar repetities en uitvoeringen in den lande voor een grootschalig project, mogelijk gemaakt door de Rotary Mark en Aa en de Rotary Krasnoyarsk, teneinde twee goede doelen te dienen.
Dat ook de diverse besturen hiertoe oneindig veel werk verzet hebben, moge duidelijk zijn.
Dank hiervoor!
Aan ons als koorleden was het de beurt om het uitgekozen programma zo goed mogelijk te vertolken en aan de verwachtingen te voldoen van allen die dit project mogelijk hadden gemaakt, maar ook naar het publiek toe dat massaal toegestroomd kwam en er graag veel geld voor over had.
En aan die verwachtingen voldeden wij ruimschoots: ovationeel applaus viel ons telkenmale ten deel (voornamelijk in Den Bosch en bij de laatste uitvoering in Breda).
Het werden heerlijke dagen van een groot feest met muziek, samenwerking , vriendschap en saamhorigheid , zoals ook Paul het verwoordde.
Dat muziek verbroedert is algemeen bekend, maar bleek tevens een enorme verbondenheid te onstaan tussen Nederland en Siberië. Het uitwisselen van sigaretjes bleek de allerbeste eerste stap naar elkaar toe en een handjevol losse woorden in het Nederlands, Russisch, Bulgaars, Frans, Duits en Engels zorgde voor interessante gesprekken, waardoor we een beetje meer te weten kwamen over elkaars land en leven.
Maar dan, ineens, is het voorbij. Dan gaat het goeie goed weer naar de zolder, zitten de Russen weer in het vliegtuig op weg naar huis, en bestaat de euforie slechts nog on onze herinnering.
Een herinnering die overigens tastbaar blijft middels de CD die gemaakt werd van de diverse uitvoeringen.
En deze CD is zeker niet slecht, sterker nog: het Reqiuem van Mozart werd door ons bijna professioneel gezongen (hoewel we weer de komma vergaten in het Lacrimosa ("even iets inhouden hier!")
Vera's schitterende coloratuur werd fantastisch neergezet, schitterend begeleid door het orkest.
En wij dan weer, Taneyev, we bereikten af en toe zelfs een Oost-Europese koorklank, met name lof voor de bassen aan het einde van de fuga, subliem!
Het succes van onze optredens danken wij zeker aan Paul van Gulick, die ons toch allemaal maar weer in toom wist te houden en aan het voortreffelijke orkest met zo een geweldige muzikaliteit en discipline in huis.
Ook zij tilden ons naar grote prestaties.
Mieke van Leeuwerden - van der Ven.
Intervieuws
November 2005
Enkele gedeelten uit het interview dat Franca Duindam had met voorzitter Leo Touw naar aanleiding van het 60-jarig jubileum van het koor. Het interview verscheen in november 2005 in het weekblad Nieuw Ginneken.
(...)
Wat kun je vertellen over het Toonkunstkoor?
Paul van Gulick leidt het koor vanaf 1995. Zijn muzikale kwaliteiten, inspirerende geest en gedrevenheid hebben ertoe bijgedragen dat het Toonkunstkoor Breda een kwalitatief goed koor is.
Paul van Gulick is als beleidsmedewerker verbonden aan “De Nieuwe Veste”, in Breda. Hij is daarnaast dirigent van het Princenhage’s Mannenkoor, het Jeroen Bosch Koor uit ’s-Hertogenbosch en het Residentiekoor in Den Haag. Hij is tevens artistiek leider van het kamerkoor BonTon in Den Haag. Paul van Gulick is zelf ook componist. Het Toonkunstkoor Breda is een groot gemengd koor. Het koor bestaat sinds 1945 en telt ongeveer 80 enthousiaste leden, die allen hetzelfde doel nastreven. Naast de uitdaging om noten tot leven te brengen en er echte muziek van te maken, is er het plezier om de compositie na een gedegen voorbereiding op een waardige wijze te vertolken”.
Wat waren dit jaar de projecten van Paul van Gulick?
“In 1996 kwam Paul van Gulick voor het eerst in aanraking met musici uit Krasnoyarsk. Omdat de samenwerking met het orkest en de musici uit Krasnoyarsk goed verliep, werd Paul uitgenodigd om met zijn kamerkoor BonTon enige concerten te verzorgen in Krasnoyarsk. Daarnaast verzorgde hij in Krasnoyarsk enige masterclasses. Daarna volgde later een uitwisseling in Nederland. Voorjaar 2003 verzorgde hij de Krasnoyarsk concerten: Met vier Nederlandse koren en 50 musici uit Krasnoyarsk (Siberië) werden uitvoeringen in het land gegeven ten bate van een grootschalig project voor kinderen. Verder werd het Hidasproject uitgevoerd in het voorjaar. Hidas is een nog levende Hongaarse componist die een requiem heeft geschreven over de Hongaarse revolutie”.
(...)
Wanneer kun je lid worden van het koor?
“Als je veel plezier hebt in zingen en samen zingen. Wij zoeken enthousiaste zangers en zangeressen. Met name dertigers en veertigers worden van harte uitgenodigd om eens te komen kijken bij de repetities. Maar ben je jonger of ouder en kun je zingen, dan ben je natuurlijk ook van harte welkom. Kennis van het notenschrift is belangrijk, maar niet noodzakelijk om lid te worden. Meerdere van onze koorleden zingen ook in andere koorgezelschappen in Breda en omstreken. Veel van onze leden hebben in groepsverband of individueel zangles, onder andere bij docenten van 'De Nieuwe Veste' in Breda, maar dit is niet een vereiste”.
Krijgen leden stemvorming?
“Door zangdocenten wordt gemiddeld eens per twee weken een intensieve stemvormingtraining gegeven tijdens de repetitie. We vinden kwaliteit erg belangrijk. Voorafgaand aan een concert vinden extra repetities of koorstudiedagen plaats. Deze koorstudiedagen hebben altijd iets speciaals: de puntjes worden op de i gezet en de koorleden bouwen een gezonde dosis spanning op om optimaal te kunnen presteren. Ook worden studie-cd’s uitgereikt om de repetities te ondersteunen en het thuis oefenen mogelijk te maken”.
Hoe word je lid van het koor?
“Heb je altijd al bij een koor gewild, grijp dan nu je kans en kom eens kennismaken met het Toonkunstkoor. Je kunt komen kijken, de sfeer proeven en meezingen. Na 26 november beginnen we aan ons nieuwe repertoire. Voor het jaar 2006 staan twee uitvoeringen op het programma: van Vierne de 'Messe Solennelle' en het 'Requiem' van Duruflé. In 2007 willen we weer een groot project organiseren. We bieden ook de mogelijkheid om als projectzanger/-zangeres de zes laatste repetities voor een uitvoering bij te wonen. Dit geldt uiteraard voor geoefenden”.
Contact
Aankondiging Jubileumconcert

Links
Paul van Gulick
De site van de dirigent van het Toonkunstkoor Breda, Paul van Gulick
Landelijke Maatschappij tot Bevordering der Toonkunst
De MBT is de organisatie voor koren die op neutrale basis de zangkunst beoefenen.
Jeroen Bosch Koor
In 1967 werd in 's-Hertogenbosch het Jeroen Bosch Koor opgericht. Het koor werkt in projecten geregeld samen met het Toonkunstkoor Breda.
Princenhage's Mannenkoor
Het Princenhage's Mannenkoor is al 92 jaar actief. Het koor telt zo'n 70 leden.
Consortium Musicum Divertimento
Het CMD is een ad hoc muziekgezelschap dat elk jaar een locatie (camping) in het buitenland bezoekt om daar als koor en orkest te repeteren en in verschillende steden op te treden. Een van de dirigenten is Paul van Gulick, de huidige dirigent van Toonkunstkoor Breda.
Uitpunt Breda
Bij Uitpunt Breda vindt u alle culturele informatie van Breda overzichtelijk op één plek.
Kamerkoor BonTon
Kamerkoor BonTon is een energiek en levendig kamerkoor, opgericht door Paul van Gulick. BonTon wil mooie muziek laten horen op niveau en stelt dus genieten altijd voorop.
koormuziek.startpagina.nl
Landelijke portalsite met een groot aantal links naar zusterkoren.
koren.opzijnbest.nl
Overzichtelijke landelijke portal met veel links naar andere koren.